آتش‌سوزی جنگل‌های الیت و معرفی راهکارهای پیش بینی ، کنترل و پیشگیری از حریق های آینده

نوع مقاله : ترویجی

نویسندگان

1 دانشیار پژوهش، گروه تحقیقات اندازه گیری و مدیریت جنگل، موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران saeede.scandari@yahoo.com

2 استادیار پژوهش، گروه تحقیقات صنوبر و درختان سریع الرشد، موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

چکیده

آتش‌سوزی یکی از عوامل اصلی تخریب جنگل‌های ایران است که مدیریت، نظارت و پیش‌بینی آن با توجه به شرایط کشور با چالش‌های فراوانی همراه است. از این‌رو، مدیریت این پدیده مخرب در سال‌های اخیر اهمیت زیادی یافته است. جنگل‌های الیت، بخشی از بوم‌سازگان‌های ارزشمند جنگل‌های هیرکانی هستند که در غرب استان مازندران قرار گرفته‌اند. متأسفانه در پاییز 1404 سطح عظیمی از این جنگل‌ها طی 23 روز در اثر آتش‌سوزی از بین رفت که خسارت‌های بی‌شماری را بر این بوم‌سازگان ارزشمند وارد کرد. در این مقاله به ابعاد مختلف این آتش‌سوزی، از جمله عوامل وقوع، پیامدها و خسارت‌های آن، چالش‌ها،‌ راهکارهای کاهش حریق و پیش‌بینی آتش‌سوزی‌های آینده در این منطقه پرداخته می‌شود. براساس بررسی‌ها، وسعتی حدود ۲۰۰ هکتار از جنگل‌های الیت به‌صورت لکه‌ای درگیر آتش‌سوزی شده بود، اما این حریق سرانجام حدود 10 هکتار از جنگل‌های الیت را سوزاند. عامل وقوع آتش‌سوزی جنگل‌های الیت، انسانی بود، اما عوامل طبیعی نیز در گسترش آن نقش مهمی داشتند. خسارت‌های این آتش‌سوزی در سطح اکولوژیکی، اقتصادی و اجتماعی وجود داشت. پیامدهای این حریق شامل کاهش تنوع زیستی، سوختن درختان کهنسال، نابودی گونه‌های جانوری، از بین‌رفتن زیستگاه‌های حیات‌وحش، کاهش ارزش تجاری چوب سرپا، تخریب محصولات فرعی و کاهش ارزش زیبایی‌شناسی جنگل بود. راهکارهای کاهش این نوع حریق‌ها، منع آتش‌افروزی در فصل آتش‌سوزی (اواخر بهار تا اوایل زمستان)، نظارت گسترده، گشت‌زنی مداوم و نیز اعمال جریمه‌های سنگین برای آتش‌افروزی است. برای پیش‌بینی وقوع حریق نیز باید مناطق بحرانی را شناسایی و نقشه‌های احتمال خطر وقوع آتش‌سوزی را تهیه کرد تا درخصوص مناطق پرخطر حریق پیش‌آگاهی داشت.

کلیدواژه‌ها

مدیریت پایدار جنگلهای هیرکانی
دوره 8، شماره 1
شهریور 1405
صفحه 1-10

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار